* ( لَآياتٍ لِكُلِّ صَبَّارٍ شَكُورٍ ) * ( 1 ) ( آيا نديده اى كه كشتى به نعمت خداوندى در دريا به جريان مىافتد تا خداوند آياتى از خود را براى شما نشان بدهد . در اين جريان آياتى است براى هر انسان صبر كننده و شكر گزار . ) صبر و شكيبائى يكى از عوامل درك و دريافت واقعيات است ، چه معنا دارد چهار آيهء فوق با صراحت كامل اين حقيقت را گوشزد مىكند كه براى شكيبايان و بردباران نورانيتى بوجود مىآيد كه واقعياتى را دريافت مىكنند كه [ بنا بر مفهوم آيه‌ها ] جز آنان و شكر گزاران از آن نورانيت محرومند . حال بايد ديد چگونه مىشود كه صبر و تحمل عامل معرفت مىگردد جاى ترديد نيست كه مقصود از آن صبر كه موجب بوجود آمدن نورانيت و معرفت مىگردد ، سكون و ركود مغزى و روانى نيست كه خود عامل سقوط بشرى به جهت فرار از واقعيات و جامد ساختن چشمه سار حيات است ، بلكه مقصود تحمل جلوگيرى از ورود تخيلات و توهمات و انديشه‌هاى بىاساس به مغز و هجوم تمايلات و سركشيدن امواج متنوع هوا و هوس در درون است كه موجب مىشود براى فعاليتهاى پشت سطح ظاهرى مغز و روان ، ميدان باز شود و آن فعاليتهاى ناب بجريان بيفتد و معمولا اين حالت والاى درونى همراه با كم يا بيش از ذكر خداوندى است . مولوى مىگويد : اين قدر گفتيم باقى فكر كن فكر چون جامد شود رو ذكر كن ذكر آرد فكر را در اهتزار ذكر را خورشيد اين افسرده ساز علت ديگر براى بروز عامل معرفت از پديدهء صبر و تحمل ، عنايت خداونديست كه قانون كوشش و نتيجه را در رديف با اهميت قوانين قرار داده است كه -

--> ( 1 ) . لقمان آيه 31 .